سیستم بایومتریک چیست؟

پس از افشای تقلب گسترده در صدور شناسنامه‌ها و فشارهای احزاب بر دولت افغانستان مبنی بر جلوگیری از تقلب در انتخابات، سرانجام کمیسیون انتخابات تلویحی پذیرفت که استفاده از سیستم بایومتریک هنگام رأی‌گیری امکان‌پذیر است.

این موضوع باعث شد که در چند روز گذشته، اسم «بایومتریک» یا «بایومتریک» را زیاد بشنویم بدون آن که با سازوکار و اهمیت آن آشنایی داشته باشیم. در ادامه، چند سطری را درباره سیستم بایومتریک باهم می‌خوانیم و سپس نتیجه‌گیری می‌کنیم.

اصطلاح بایومتریک «Biometric» به اسکن، تثبیت و تشخیص هویت از طریق اعضا و جوارح انسان اطلاق گردیده که عمدتاً در انگشت‌نگاری خلاصه می‌شود. اگر به قسمت کف انگشت شصت و سایر انگشتان خود بنگرید، خواهید دید که از تعدادی خطوط شیارمانند تشکیل شده است. طرز آرایش این خطوط در اشخاصِ مختلف، متفاوت است و تاکنون مشاهده نشده که خطوط یک نفر با نفر دیگر حتی دوقلوهای هم‌سان، یکسان باشد.

از این جهت است که برای شناسایی اشخاص، شکل خطوط انگشت آن‌ها را ضبط و اسکن می‌کنند و شکل این خطوط از زمانی که شخص در گهواره است تا زمانی که می میرد، تغییر نمی کند.

به خاطر همین ویژگی اثرانگشت است که در آیه سه و چهار سوره قیامت به اهمیت آن اشاره شده است. به هر حال، کمی فراتر از انگشت، چشم‌ها و حتی چهره و سایر اعضا و خصوصیات انسان‌ها نیز ویژگی‌های منحصربه‌فردی دارند که با سایر انسان‌ها متفاوت است. بنابراین، در سیستم بایومتریک، به‌صورت الکترونیک، رنگ چشم، ویژگی‌های چهره و اثرانگشت ضبط گردیده و سپس مورد مقایسه قرار می‌گیرند. در واقع، سیستم بایومتریک، یک بانک اطلاعات بوده که حاوی معلومات ثبت شده افراد است.

در حال حاضر شناسایی افراد توسط روش‌های قدیمی مثل عکس و سایر مدارک مکتوب، از رده خارج گردیده و تقریباً همه کشورهای جهان، کم‌وبیش افراد را با سیستم بایومتریک شناسایی می‌کنند. موبایل شما اگر دارای حس‌گر انگشت باشد و یا چهره شما را شناسایی کند، شما همین لحظه، یک دستگاه بایومتریک در دست دارید. حتی اخیراً شرکت الکترونیکى «میتسوبیشى» جاپان، براى نخستین بار در جهان دستگاهى را ساخته است که بدون لمس انگشت می‌تواند اثرانگشت فرد را شناسایى کند. با توجه به پیشرفت فناوری بایومتریک، هرلحظه این تکنولوژی در حال توسعه بوده و شاید در آینده‌ای نه‌چندان دور، جای همه روش‌های قدیمی شناسایی افراد را بگیرد.

با توجه به مزیت‌های سیستم بایومتریک که تقریباً خطای آن خیلی ناچیز و اندک است، استفاده از آن در کشوری مثل افغانستان که روش قدیمی شناسایی افراد، با تقلب و خطای فراوان همراه بوده، یک نیاز حیاتی و فوری است. منتها باید توجه داشت که به کارگیری و راه‌اندازی سیستم بایومتریک، خود نیاز به یک مکانیسم و سازوکار زمان‌گیر دارد که همین امر، کار را دشوار کرده است.

طبق گزارش ها، قرار است ۲۲ هزار دستگاه بایومتریک نوع «دانمالوک» از آلمان به افغانستان ارسال شود. اگر چنین امری تحقق یابد، نظارت از این دستگاه‌ها و همچنین تأمین انرژی و آفلاین و آنلاین بودن آن‌ها در روز انتخابات، خود یک مسئله است. اتصال اینترنتی این دستگاه‌ها به هم و ایجاد شبکه بین آن‌ها، مسئله دیگری است که هنوز از نگاه فنی به آن پاسخ داده نشده است. بااین‌وجود، استفاده از سیستم بایومتریک در انتخابات پیش روی افغانستان که بیست و هشتم همین ماه است، یک اقدام نیک بوده تا بتوان از این طریق، جلو تقلب و دو بار رأی دادن را گرفت ولی هنوز ابهاماتی درباره راه‌اندازی این سیستم وجود دارد که کمیسیون انتخابات باید به آن پاسخ بگوید.

محمد مرادی – خبرگزاری صنا

پاسخ ترک

Please enter your comment!
Please enter your name here

63 − = 55

لینک مطلب: http://www.sana.af/?p=44181